deszczówka przelewająca się z rynny do dwóch beczek

Czy przydomowy ogród deszczowy nie brzmi intrygująco? Przywodzi na myśl tropikalne lasy pełne bujnej fauny i flory! Rzeczywistość jest jednak zgoła inna – mimo że nie jest biletem w jedną stronę do gorącej Amazonii, to w ogrodzie pełni wiele przydatnych funkcji. Nie dość, że wygląda bardzo atrakcyjnie, to jeszcze zwiększa retencję i filtruje wodę opadową. Dzisiaj pokazujemy, jak w prosty sposób stworzyć go na swojej działce!

Czym jest ogród deszczowy?

Ogród deszczowy to taki rodzaj terenu zielonego, który umożliwia wprowadzenie wody w krajobraz działki – mimo że ta często kojarzy się niemal wyłącznie z oczkami wodnymi w modnych ogrodach japońskich.

Ogród deszczowy jest wydzielonym, nieco obniżonym terenem, który dzięki swojej budowie działa jako system retencyjny – czyli zbierający i magazynujący wodę. Rozwiązuje problem suszy i chroni przed podtopieniami, stanowiąc ekologiczną alternatywę do ciągłego podlewania. Dodatkowo zwiększa ilość wody w krajobrazie, wspierając estetykę całego ogrodu. Rosnące w nim bujne rośliny przykuwają wzrok i tworzą iluzję tropików!

Miejsce, w którym chcemy stworzyć ogród deszczowy, determinuje jego rodzaj. Głównie wyróżniamy dwa: suche – ogrody deszczowe w gruncie oraz mokre – tworzone w pojemnikach. Te pierwsze sprawdzają się w ogrodach, które mogą pochwalić się przepuszczalną ziemią, która umożliwia spłynięcie wody do głębszych warstw gleby. Te drugie zaś tworzy się tam, gdzie wody gruntowe są płytko umiejscowione lub ziemia jest nieprzepuszczalna. Sprawdzi się nawet w ogrodzie na dachu, świetnie magazynując deszczówkę!

Zalety ogrodów deszczowych

Wyjątkowa uroda to nie jedyna z zalet, które reprezentuje sobą ogród deszczowy. Kierując się jedynie urokiem, można przecież równie dobrze wybrać staranny ogród francuski, ogród chiński czy modny ogród leśny. Ekologiczne, deszczowe zieleniaki to jednak niepowtarzalna funkcjonalność, którą warto zaimplementować w ogrodzie w każdym stylu. Co je wyróżnia?

  1. Zmniejszają ryzyko podtopień, wchłaniając wody deszczowe.
  2. Ograniczają konieczność podlewania ogrodu, dysponując zmagazynowaną deszczówką.
  3. Oczyszczają wodę z metali ciężkich, podnosząc jej walory odżywcze dla roślin.
  4. Redukują temperaturę powietrza, przynosząc kilkustopniową ulgę w trakcie upalnego lata.
  5. Wytwarzają ogromne ilości tlenu, dbając o parametry powietrza.
  6. Chronią przed suszą, dbając o nawodnienie swojego otoczenia. To prawdziwi bohaterowie naszych czasów!

Jak wygląda ogród deszczowy?

Ogród deszczowy można stworzyć zarówno na przydomowych działkach na wsi, jak i w centrach miast. Zwykle wyróżnia go niewielki spadek terenu, który umożliwia gromadzenie wody. Może mieć praktycznie dowolną wielkość i kształt.

Na dobrze przepuszczalnym gruncie zwykle wykonuje się ogrody deszczowe suche, czyli takie, w których woda spływa do głębszych warstw podłoża i tam jest magazynowana, na powierzchni pojawiając się tylko w czasie opadów. Zazwyczaj przybiera wtedy formę niecki o głębokości około 80 centymetrów. Lokalizuje się go z dala od budynków, by uniknąć zawilgocenia fundamentów.

Na nieprzepuszczalnym gruncie ogrody deszczowe buduje się w specjalnych pojemnikach – ich powierzchnia zwykle odznacza się płytką taflą wody, spod której wynurzają się bujne, zielone rośliny. Świetnie sprawdzają się w niewielkim ogrodzie czy w bliskim otoczeniu budynków – na przykład w ciasnym ogrodzie angielskim czy podobnym ogrodzie wiejskim.

Rozwiązaniem mieszanym będzie ogród mokry szczelny, czyli taki, w którym dno niecko wyłożone jest folią PCV. Zawiera on przewód awaryjny, który w razie ulewy może szybko usunąć nadmiar wody, niwelując ryzyko podtopienia.

Jak zbudować ogród deszczowy? Poradnik krok po kroku

  1. Wybór miejsca

    Przede wszystkim należy wybrać miejsce, w którym ma się znaleźć rabata. Zbierz informacje o terenie, którym dysponujesz – najważniejsze elementy to poziom wód gruntowych, przepuszczalność gleby czy obecność instalacji podziemnych i korzeni drzew. Jeśli ogród ma się znaleźć blisko domu, lepiej postawić na ogród deszczowy w pojemniku lub ten wyściełany folią. Jeśli jednak dalej – można postawić na ogród suchy, który najłatwiej wykonać.
  2. Wyznaczenie rozmiaru

    Rozmiar ogrodu deszczowego powinien być dobrany do obszaru, z którego spływać będzie do niego woda. Sprawdź, w jakim otoczeniu on się znajdzie. Najwięcej wody zyska umieszczony w otoczeniu powierzchni utwardzonej, czyli na przykład dachu czy drogi brukowej. Generalną zasadą jest 6 metrów kwadratowych powierzchni rabaty przy 100 metrach kwadratowych powierzchni utwardzonej, licząc jego głębokość wynoszącą 50 centymetrów.
  3. Wykonanie wykopu

    Ogród deszczowy umieszczony jest w niecce, która złożona będzie z różnorodnych warstw podłoża. W tym celu konieczne będzie wykonanie wykopu na głębokość około 90 centymetrów.
    To także moment na to, by zainstalować przelew awaryjny – szczególnie jeśli planujesz ogród mokry szczelny, wyłożony na dnie folią PCV. W tym celu na folii lub warstwie kruszywa połóż poziomą rurę drenarską perforowaną i połącz ją z pionową rurą przelewową, która ujście będzie mieć 5-20 centymetrów od powierzchni rabaty. Rura drenarska może prowadzić do studzienki chłonnej, kanalizacji czy oczka wodnego.
  4. Zasypanie wykopu chłonnymi warstwami

    Kluczem do sukcesu ogrodu deszczowego jest odpowiednie wyłożenie go warstwami. Na spodzie (nad i pod rurami awaryjnymi, jeśli je zainstalowałeś), powinna znaleźć się 20-centymetrowa warstwa kruszywa, które zadba o odprowadzanie wody. Następnie jest miejsce na kolejną, 20-centymetrową warstwę – tym razem złożoną z piasku. Kolejna będzie warstwa gleby, złożona z urodzajnej, niegliniastej ziemi, kompostu i kruszywa. Ta powinna liczyć aż 25 centymetrów. Na wierzchu przyjdzie czas na ozdobne kamienie ogrodowe, które będą estetycznie się prezentować i spowolnią przepływ wody.
  5. Posadzenie roślin

    Nie ma pięknych ogrodów bez roślin! Naszą listę najlepszych gatunków znajdziesz niżej. Szczególnie dobrze sprawdzają się rośliny charakterystyczne dla podmokłych łąk. Po posadzeniu pamiętaj o ubiciu ziemi. Przestrzenie między roślinami wypełnij żwirem czy ozdobnymi kamieniami.
  6. Wykonaj konstrukcję doprowadzającą wodę

    Ogród deszczowy musi być zasilany wodą. By pomóc mu gromadzić deszczówkę wykonaj konstrukcję, która w czasie deszczu będzie mu w tym pomagać. Dobrze sprawdza się suchy potok, rynna, rzygacz czy kaskada.

Rośliny do ogrodu deszczowego

Jakie rośliny posadzić w ogrodzie deszczowym? To one sprawią, że będzie on pełnił swoją funkcję – ich system korzeniowy czy kłącza przechwytują i neutralizują występujące w wodzie zanieczyszczenia.

Drzewa

Chociaż to nie ogród leśny, to niektóre gatunki drzew również doskonale odnajdą się na tego rodzaju rabacie. Szczególnie dobrze sprawdzają się wierzby – na przykład wiciowa, purpurowa czy iwa oraz derenie. Dobrym rozwiązaniem są również olchy czy czeremcha.

Krzewy

Jeśli chodzi o krzewy, to nie można nie wspomnieć o uwielbiających wilgoć paprociach – na przykład wietlicy samiczej czy długoszu królewskim. Nieco innego klimatu nada zjawiskowa kalina koralowa.

Byliny

W ogrodzie deszczowym świetnie czują się także byliny. Na jakie mniejsze rośliny warto postawić? Oto one:

  • Kosaciec syberyjski,
  • Kosaciec żółty,
  • Niezapominajka błotna,
  • Mięta nawodna,
  • Rdest wężownik,
  • Ponikło błotne,
  • Turzyca sina,
  • Turzyca pospolita,
  • Jeżówka,
  • Sit rozpierzchły,
  • Skrzyp zimowy,
  • Tojeść rozesłana,
  • Krwawnica pospolita,
  • Trzęślica modra,
  • Przetacznik długolistny,
  • Pełnik europejski,
  • Śmiałek darniowy.

Z tej listy z pewnością wybierzesz coś dla siebie!

Ile kosztuje założenie ogrodu deszczowego?

Koszt założenie ogrodu deszczowego to tak naprawdę cena potrzebnych materiałów. I na to jest rada, ponieważ można skorzystać z państwowego systemu wspierania działań na rzecz magazynowania wody i zapobiegania suszy i otrzymać stosowne dofinansowanie, przez co wydatek może okazać się mniejszy. Ogród deszczowy to także spora oszczędność dla domowego budżetu – przez ograniczone podlewanie płacimy mniejsze rachunki!

Jak pielęgnować ogród deszczowy?

Ogród deszczowy dba o siebie tak w zasadzie samodzielnie – wymaga jedynie okresowej kontroli tego, czy wszystko działa, jak należy. Warto pamiętać o regularnej kontroli systemu rur odprowadzających wodę (szczególnie tego, czy te są drożne). Należy także kontrolować stan gruntu i uzupełniać jego ubytki. Jesienią warto usunąć suche liście roślin, które mogą zakłócić przepływ wody.

Ogród deszczowy ma wiele zalet i z pewnością warto stworzyć taką rabatę także u siebie – pomoże ustrzec się przed suszą! Spodobał Ci się ten pomysł i chcesz więcej? Zarejestruj się na Westwing: to pozwoli Ci nie przegapić naszych poradników, dawek inspiracji i ekskluzywnych ofert dla stworzenia pięknego domu i ogrodu. A teraz… szpadle w dłoń!